Copy
KlimaatGesprekken E-course deel 1 van 6 | Online versie
E-course Klimaatgesprekken voeren
Deel 1: praten met kinderen/jongeren
Beste <<Voornaam>>,
Gaaf dat je meedoet aan deze e-course, er gingen al 750 mensen je voor, dus binnenkort zijn we al met 1.000 ambassadeurs voor de klimaattransitie.


In de welkomstmail gaven we een introductie en noemden we de 6 pijlers voor een goed klimaatgesprek. Je krijgt na deze mail nog vijf delen van ons. Deze eerste mail gaat over kinderen en jongeren.
Met de 16-jarige Zweedse Greta Thunberg als voorbeeld, zijn kinderen en jongeren wereldwijd een belangrijke groep aanjagers van de klimaatstakingen geworden.
Ook in Nederland deden in 2019 tienduizenden scholieren mee aan schoolstakingen voor het klimaat. Omdat jongeren willen dat de regering nu écht werk gaat maken van de klimaatzaak en daadwerkelijk 25% reductie behaalt voordat 2020 is afgelopen. Sluit jij je ook aan?
Hoe praat je met kinderen en jongeren over klimaatverandering?
Terwijl sommige jongeren enorm betrokken zijn bij klimaatverandering, lijkt het voor anderen verder van hun bed. En ook bij jongeren kan er weerstand zijn tegen wat klimaatverandering van ons vraagt, vanuit dezelfde gevoelens van angst, verlies of onmacht. Dus, het is superbelangrijk om de jeugd hoop en handelingsperspectief te bieden! En als het kan met wat luchtigheid en humor.
 
Dat geldt voor alle leeftijden, maar hoe je dat doet varieert een beetje per leeftijd. Het hangt er echter ook vanaf hoe goed je het kind kent. Dat bepaalt erg of er wel ruimte is voor een goed gesprek. Voor het gesprek met kinderen van verschillende leeftijden hebben we de volgende tips.

In gesprek met kleine kinderen (3-7 jaar)
Kleine kinderen hebben nog geen volledig begrip van de wereld en doen ook nog aan magisch denken (bijvoorbeeld: geloven in Sinterklaas). Ze vertrouwen dus erg op wat volwassenen hun vertellen en op ze uitstralen. Je wilt ze zeker niet teveel verontrusten, en als je iets uitlegt dan kun je dit het beste richten op een concreet onderwerp, zoals vaker fietsen of anders eten. Probeer vooral hun nieuwsgierigheid te prikkelen ("hoe denk je dat het komt dat…?") en de waarden te benadrukken die er voor jou uitspringen ("laten we zuinig zijn op wat we hebben…").
 

In gesprek met jonge kinderen (7-11 jaar)
Jonge kinderen beginnen wel een begrip van de wereld te krijgen, verbanden te zien, verhalen te horen en meer abstracte zaken zoals broeikasgassen te begrijpen. Het jeugdjournaal is er voor kinderen van 9 tot 12 jaar; in hun jaaroverzicht van 2019 beschouwden ze het als het belangrijkste nieuws van 2019.
 
Kinderen in deze leeftijd zijn meestal prima in staat om de vragen te stellen waar ze aan toe zijn. Velen (mits ze er zelf over beginnen of op doorvragen) willen wél weten hoe het zit. Als ze nieuwsgierig zijn, is het boek 'Palmen op de Noordpool' een goede bron. Het kreeg een Vlag en Wimpel van de Griffel Kinderjury.
 
Als je merkt dat jonge kinderen zich vervolgens zorgen gaan maken, dan geeft het vaak voldoende geruststelling om je te richten op wat ze zelf kunnen doen. Troost ze ook vooral en bedenk dat hun emotie de dag erna weer anders kan zijn: hun wereld verandert nog elke dag en er komen steeds weer nieuwe dingen bij! Je kunt ze ook vragen naar wat zij inspirerend vinden en willen doen. Denk bijvoorbeeld aan kleine acties bij je thuis of op school.
In gesprek met tieners (12+)
Tieners weten er vaak al veel vanaf. En sommigen zijn het onderwerp inmiddels zelfs een beetje zat. Tieners halen hun informatie vaak van leeftijdsgenoten en internet, en dat is dan ook een goede insteek voor een klimaatgesprek. Hebben ze het er wel eens over met elkaar? En zo ja, hoe? Wat vinden ze eigenlijk zelf? En waar baseren ze hun ideeën op?

Je kunt ze erop wijzen dat het internet bol staat van de fabeltjes, zowel alarmerende berichten die bedoeld zijn als clickbait, als berichten die stellen dat klimaatverandering wel mee zal vallen of helemaal niet door de mens veroorzaakt wordt.

 
In tegenstelling tot jongere kinderen moet je tieners niet echt voorlichten, maar eerder wegwijs maken en kritisch leren nadenken over informatie. Je kunt ze vertellen hoe wetenschap werkt en wat het verschil is tussen een IPCC-rapport dat de wetenschappelijke toets heeft doorstaan en een willekeurig filmpje of blog, dat soms zelfs moedwillig desinformatie verspreidt. 
 
Tieners kunnen heftige en langdurige gevoelens ervaren rondom dit thema. Ze willen waarschijnlijk vooral serieus genomen worden. Uit de psychologie is bekend dat erover praten en in actie komen het beste helpt om minder last te hebben van deze gevoelens. Je kunt ze het hoopvolle perspectief van de volwassene meegeven ("er zijn wel vaker zeer moeilijke periodes voor de mensheid geweest waarin de mensheid heel moedig en vindingrijk is geweest."), zonder dat je doet alsof er niets hoeft te gebeuren of dat hun gevoelens onterecht zouden zijn. Denk met ze mee over acties en het vinden van steun bij hun vrienden.
Hoe praten jongeren zelf over klimaatverandering?
Gemotiveerde jongeren pakken het aan met optimisme en energie. Hoor hoe pubers, ook klimaatspijbelaars genoemd, er zelf over praten bij De Wereld Draait Door.
En zo pakken mediakanalen voor jongeren het aan:
Je ziet het al aan de koppen, de emotie speelt er sterk doorheen.
Wat kun jij doen?
#handelingsperspectief…
Ben jij een klimaatmotivator, klimaatactiveerder of klimaatheld? Kies een van onderstaande acties om de komende week uit te voeren:
  • Klimaatmotivator: vraag een kind of jongere uit je omgeving of klimaatverandering en klimaatstaken hen bezig houdt, of dat ze mensen kennen die hierover praten. Onthoud: luister (denk aan de pijlers)!
  • Klimaatactiveerder: vraag een kind of jongere wat hij/zij vindt van klimaatverandering en of hij/zij meer zou willen doen, en daar hulp of tips bij kan gebruiken.
  • Klimaatheld: vraag een kind of jongere of ze willen staken voor het klimaat en of ze nog vervoer of gezelschap zoeken. Of bedenk samen met een kind of jongere een actie om andere jeugd bewust(er) te maken van onze klimaatimpact en help bij de uitvoering van deze actie.
Verdieping
In de welkomstmail noemden we de 6 pijlers voor een goed klimaatgesprek. Elke week lichten we een van deze pijlers toe. Deze keer meer over pijler 3 “Werk met ambivalentie: accepteer dat we allemaal gemengde gevoelens hebben en worstelen met innerlijke conflicten.”
Aan de ene kant zijn jongeren het meest bezorgd van alle leeftijdsgroepen en aan de andere kant is het eigen aan kinderen en jongeren om met de dag te leven en zich ook sterk te laten leiden door keuzes van ouders of vrienden. Veel situaties kunnen dan ook tegenstrijdig lijken of dubbel voelen. Ze willen een zonnige toekomst, maar ook ‘erbij horen’ met de nieuwste spullen. Een klimaatspagaat.

Het helpt ontzettend om die dilemma’s te onderkennen en steunen. Als de spanning tussen twee tegenstrijdigheden er mag zijn, dan kan uit die spanning creativiteit voortkomen of de motivatie om de spanning te verminderen door een keuze aan te passen. Wie echter beschuldigd wordt van hypocrisie of met het vingertje gewezen wordt op ‘fout gedrag’, zal zich beschermen door redeneringen als ‘mijn bijdrage maakt toch geen verschil’ of ‘anderen zullen wel iets verzinnen.’
Maak ruimte voor de dubbelheid, beloon klimaatvriendelijke keuzes en accepteer dat een kind of jongere de ene week misschien zijn schouders zal ophalen voor het klimaat en de volgende week meeloopt als klimaatspijbelaar. Juist door het niet zwart-wit te benaderen, ontstaat ruimte voor betrokkenheid.
Dit alles geldt natuurlijk ook voor volwassenen. Uit onderzoek blijkt dat ‘identiteit’ een van de sterkste variabelen is waarmee betrokkenheid bij het klimaat voorspeld kan worden. We kunnen de klimaattransitie dus verbreden door mensen niet als ‘groen’ of ‘ontkenner’ te benaderen, maar alle vijftig tinten groen daar tussenin te onderkennen en in het gesprek op te zoeken.
Heb je behoefte aan nog andere tips voor het gesprek met jongeren of kinderen? Heb je iets meegemaakt dat je graag wilt delen? Vertel ons en de andere lezers je verhaal, zodat we hier op kunnen reageren of toekomstige deelnemers aan de e-course mee kunnen inspireren.
Impact van de e-course vergroten?
  • Geef feedback. Wat kan er beter in deze mail over kinderen en jongeren? Wat is er top?
  • Tip anderen om deze e-course te gaan volgen! 
Volg ons via:
Facebook
LinkedIn
Twitter
Instagram
Je krijgt deze e-mail omdat je je hebt aangemeld voor de E-course Klimaatgesprekken voeren.

Wil je de nieuwsbrief niet langer ontvangen?
Email Marketing Powered by Mailchimp